Ontwerpen voor gezondheid
Sociale gezondheid
Sociale gezondheid gaat in essentie over het individuele welzijn met betrekking op relaties met anderen. Belangrijke aspecten binnen sociale gezondheid zijn het bevorderen van sociale interactie (zowel geplande ontmoetingen als spontane ontmoetingen), gemeenschapsvorming en het creëren van gelijke kansen.
Het stimuleren van sociale interactie
Creëer ruimtes voor spontane en georganiseerde ontmoetingen
Maak plekken die openstaan voor verschillende activiteiten. Zorg ervoor dat iedereen ze kan bereiken. En laat zowel geplande bijeenkomsten als toevallige ontmoetingen toe.
Kies passende woonvormen en voorzieningen
Een mix van woningtypen past bij verschillende levensfasen. Plaats voorzieningen dichtbij. Dit maakt het makkelijker om anderen te ontmoeten en geeft bewoners meer keuze.
Kies de gewenste ruimtelijke vorm: sociopetal of sociofugal
Sociopetal ruimtes brengen mensen naar elkaar toe, zoals gesloten of deels open hofjes. Sociofugal ruimtes zijn losse gebouwen die privacy geven. Bi sociofugal vormen is een extra ontmoetingsplek nodig om contact toch mogelijk te maken. Let op: beide vormen hebben voor- en nadelen als het gaat om social contact te stimuleren (zie het boek ‘Ontwerpen voor gelijkheid’).
Ontwerp ontmoetingsplekken voor meerdere leeftijden
Denk aan jong en oud. Zet in op intergenerationeel wonen. Maak plekken waar iedereen welkom is.
Zorg voor overgangszones tussen privé en publiek
Voortuinen, lage hekken en kleine stoepen zorgen voor natuurlijk contact. Bufferzones maken de overstap van privé naar samen prettig en veilig.
Stimuleer ontmoetingen via zicht en routing.
Maak activiteiten zichtbaar vanuit de woningen. Positioneer balkons richting de openbare ruimte. Gebruik gedeelde routes voor spontane ontmoetingen. Gebruik brede paden en levendige plinten van gebouwen.
Ontwerp semi-publieke ruimte met keuze en flexibiliteit
Mensen willen opties: verschillende paden, zitplekken en sferen. De plek moet prettig aanvoelen, veilig zijn en passen bij de Omgeving. Gevoel speelt mee: motivatie om naar buiten te gaan is belangrijk.
Zorg voor goede social-ruimtelijke toegankelijkheid
Bewoners moeten er gemakkelijk kunnen komen. De plek moet veilig voelen en de activiteit moet zichtbaar zijn. Daarnaast is het belangrijk dat je samen iets kunt doen op die plek.
Ontwerp routes waar mensen elkaar vanzelf tegenkomen
Gebruik dagelijkse looproutes, zoals de weg naar de winkel of naar het park. Laat paden elkaar kruisen. Maak routes duidelijk, veilig en toegankelijk voor iedereen. Zorg voor zitplekken en rustpunten langs de weg.
Maak aantrekkelijke plekken om langer te blijven
Maak plekken waar mensen graag even blijven zitten of kijken. Creëer fijne verblijfsplekken met groen, water, schaduw en zon. Zorg voor voldoende zitplekken met uitzicht op een activiteit.
Zet sociale en natuurlijke elementen in
Groen verhoogt rust én ontmoeting. Water, bomen en grasvelden nodigen uit tot verblijf. Een gevarieerde wijkbevolking stimuleert het contact tussen verschillende groepen.
Gebruik groen, meubels en activiteiten om contact te stimuleren
Bankjes, pergola’s, speelplekken en kunst helpen mensen elkaar te ontmoeten. Groen zorgt voor sfeer en trekt mensen naar buiten. Organiseer activiteiten om gebruik van de ruimte op gang te brengen.
Gebruik technologie voor verbinding
Technologie kan mensen helpen elkaar te vinden. Apps, slimme sensoren en interactieve kunstobjecten maken contact makkelijker. Digitale middelen kunnen een veilig gevoel geven en bewoners met elkaar verbinden.
Benut kunst en interactieve elementen als gespreksstarter
Interactieve kunst nodigt uit tot praten. Het werkt vooral goed als het past bij de plek en de bewoners. Het kan zowel geplande als spontane ontmoetingen stimuleren.
Bronnen/ meer weten
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.
Bronnen/ meer weten
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.
Het stimuleren van gemeenschapsgevoel
Wonen in clusters
Plaats woningen in kleine groepen. Dit maakt contact makkelijker. Mensen voelen zich dan vaak sneller deel van een gemeenschap.
Verbonden ruimtes
Zorg dat gezamenlijke plekken goed zichtbaar zijn. Laat routes en zichtlijnen op elkaar aansluiten. Dit nodigt uit om elkaar te ontmoeten.
Ruimte om samen iets te doen
Maak plekken waar mensen samen activiteiten kunnen uitvoeren. Denk aan een tuin, keuken of werkplek. Dit versterkt het gevoel van samenhorigheid.
Bronnen/ meer weten
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.
Bronnen/ meer weten
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.
Het stimuleren van gelijke kansen
Ontwerp dat druk vermindert
Een goed ruimtelijk ontwerp verlaagt de ‘environmental pressure’. Dit betekent dat de omgeving minder stress oplevert. Daardoor krijgen mensen gelijke kansen, ook als zij lichamelijke, mentale of sociaal-economische verschillen hebben.
Toegankelijk voor iedereen
Het architectonisch en stedebouwkundig ontwerp moet ervoor zorgen dat iedereen mee kan doen. Gebouwen en buitenruimtes moeten fysiek en mentaal toegankelijk zijn. Denk aan duidelijke routes, veilige overgangen en plekken waar iedereen zich welkom voelt.
Ruimte die beeldvorming verandert
Ontwerp kan helpen om sociale verschillen te verkleinen. Ruimte beïnvloedt hoe mensen elkaar zien en ervaren. Ontwerpers kunnen daarmee positieve imago’s creëren. Een voorbeeld is het toevoegen van villa-elementen aan gewone woningbouwappartementen. Zo voelt een wijk minder verdeeld en meer gelijkwaardig.
Bronnen/ meer weten
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.
Bronnen/ meer weten
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.