Participatie
Bewonersparticipatie is een belangrijk onderdeel binnen de visie van de SLIMme wijk die zelf- en samenredzaamheid onder bewoners stimuleert. Het zorgt voor een goede aansluiting tussen de vraag en het te creëren aanbod én voor eigenaarschap en gemeenschapsvorming in de wijk.
Om het participatieproces in te richten, is het belangrijk om ervan bewust te zijn dat er verschillende niveaus van participatie zijn: van enkel informeren tot aan mee-beslissen. De routekaart biedt inzichten en praktische adviezen per fase in het ontwikkelingsproces van de SLIMme wijk. Klik op de gewenste fase om meer te weten te komen.
Routekaart Participatie
Interactieve kaart 
Klik op de gewenste fase:
Doelstellen
Ontmoeten
Beleven
Ontwerpen
Bespreken
Vertalen
Implementeren
Gemeenschapsvorming
Evalueren
Een aantal praktische adviezen en randvoorwaarden zijn in elke fase relevant: deze worden hieronder toegelicht.
Betekenisvol & flexibel
Betekenisvolle participatie
Iedere stem telt evenveel; burgers zijn net zo belangrijk als onderzoekers. Zorg daarom dat hun inbreng echt wordt gebruikt. Werk inclusief en houd rekening met diversiteit. Iedereen mag zo op zijn eigen manier bijdragen.
Werken met deelnemers
Behandel iedere deelnemer als expert van het eigen leven. Zorg voor een evenwichtige groepssamenstelling; waar passend kunnen afzonderlijke sessies met homogene groepen (bijvoorbeeld mannen of vrouwen) de openheid en veiligheid vergroten. Gebruik ervaringsdeskundigen in het proces.
Flexibele aanpak
Een ontwerptraject vraagt om een flexibele aanpak. Je past het proces aan wanneer dat nodig is. Dit is belangrijk bij deelname van (kwetsbare) burgers. Zowel het eindproduct als het proces kan veranderen. Let steeds op of het proces en het resultaat nog kloppen en waardevol zijn.
Zonder vertrouwen, geen participatieproces
Vertrouwen opbouwen
Werk actief aan een veilige sfeer. Sommige deelnemers hebben weinig vertrouwen in projecten of processen. Geef daarom duidelijke uitleg over het verloop, de verwachtingen en ieders rol. Wees open over keuzes en deel tussentijdse stappen. Zo groeit het vertrouwen stap voor stap.
Eigenaarschap
Heldere communicatie
Blijf deelnemers regelmatig informeren. Pas de communicatie aan op hun vaardigheden, zoals digitale vaardigheid of zintuiglijke beperkingen. Gebruik eenvoudige taal, zonder jargon.
Verwachtingen managen
Praktische zaken tijdens sessies
Vragen opstellen
Gebruik eenvoudige, duidelijke vragen. Stel nooit meerdere vragen tegelijk. Laat taalambassadeurs meedenken bij het maken van vragen als je te maken hebt met een doelgroep waar laaggeletterdheid veel voorkomt.
Datum en tijd van bijeenkomsten
Plan niet alleen overdag bijeenkomsten, maar ook ’s avonds. Houd rekening met schooltijden, gebedstijden of de weekmarkt. Laat kinderen meekomen of regel opvang.
Duur van sessies
Werk per sessie maximaal twee uur. Een bijeenkomst van 2,5 tot 3 uur met pauze is de absolute grens.
Vergoeding
Deelname moet gratis zijn. Wanneer je een doelgroep betrekt met een kleine portemonnee, overweeg dan een passende vrijwilligersvergoeding, reiskostenvergoeding, en/of een kleine maaltijd tijdens de workshop.
Extra voorzieningen
Regel een tolk als dat nodig is.