Beleven in een participatietraject
In deze fase:
- Leren u en de andere (professionele) stakeholders de ruimtelijke, sociale en emotionele context van de wijk te begrijpen
- Worden wensen en behoeften opgehaald
Beeld: Martijn van der Vloet
Empathie tijdens het hele traject
Empathie is belangrijk in elke stap van het ontwerptraject. Door goed te luisteren, begrijp je beter hoe bewoners hun leefomgeving ervaren. Zo voelt iedereen zich serieus genomen.
Wie betrekken we?
Ervaringen van senioren zijn waardevol. Bij mensen met dementie is goede samenwerking met zorgprofessionals nodig. Zij kennen de dagelijkse realiteit en weten wat er speelt. Luister actief en geef iedereen ruimte om mee te praten.
Hoe halen we behoeften op?
Gebruik verschillende onderzoeksmethoden:
focusgroepen, photo-voice, dagboeken, interviews, vragenlijsten en groepsgesprekken. Creatieve werkvormen, zoals tekenen hoe je oud wilt worden, geven nieuwe inzichten. Ook methoden zoals Participation Learning and Action Method en Asset-based community development (ABCD) helpen om de wijk centraal te zetten.
Empathie ontwikkelen als professional
Verzamel verhalen van bewoners op een zorgvuldige manier. Gebruik hulpmiddelen zoals ouderdomspakken, VR-brillen of rolstoelroutes. Deze ervaringen helpen om de leefwereld van bewoners beter te voelen.
Wat past bij de doelgroep?
Innovaties werken alleen als ze passen bij wat bewoners willen en kunnen. Vraag wat echt belangrijk is voor de doelgroep. Onderzoek ook hoe buurtbewoners willen helpen, bijvoorbeeld bij mensen met dementie. Weet dat nooit iedereen het helemaal eens zal zijn. Dat hoort bij een diverse wijk.
Braderie
Een bijzondere vorm om behoeften op te halen is het organiseren van een braderie. Tijdens een braderie kunnen buurtbewoners onder genot van een kopje koffie verschillende ‘kraampjes’ bezoeken. Bij deze ‘kraampjes’ worden op verschillende manieren behoeften opgehaald.
Leren door te doen
Door samen te doen en te proberen, kun je plannen beter aanpassen aan de wijk. Gebruik ook observaties, sensorinformatie of gedragsstudies om ervaringen van mensen met dementie beter te begrijpen.
Wat hebben bewoners nodig?
Bewoners hebben verschillende soorten behoeften: het gebouw, de voorzieningen, de wijk en de ‘ziel’ van de wijk. Sommige wensen zijn heel abstract, zoals veiligheid. Andere zijn heel concreet, zoals een prullenbak naast een bankje.
Randvoorwaarden
- Denk vooraf goed na over wat mogelijk is met de doelgroep.
- Let op sociale, ruimtelijke en emotionele factoren in de wijk.
- Werk nooit los van de context.
- Kijk verder dan één project en zoek verbinding in de bredere omgeving.
- Door echt aan te sluiten bij de beleving van senioren kun je woonomgevingen maken die hen ondersteunen, stimuleren en hun welzijn vergroten.
Houd bij het participatieproces altijd rekening met aspecten rond betekenisvol en flexibel participeren, de rol van vertrouwen tijdens het participatieproces en praktische zaken tijdens sessies. Op de pagina Participatie kunt u hier meer over lezen.
Meer weten? Zoek op de verdiepingspagina naar:
- Management samenvatting It takes a village to grow old
- Het in kaart brengen van de ‘lived experience’ van mensen met dementie
- Participatie spel
- Management samenvatting GELIJK
- Innovaties voor vrijheden voor mensen met dementie
- Belevingswereld van mensen met dementie
- Het in kaart brengen van de ‘lived
- De ‘lived experience’ van mensen met dementie
- SLIM spelen
- 65+ Woningvarianten voor de zilveren generatie
- Drie perspectieven op co-creatieprocessen